Obchody Narodowego Dnia Powstań Śląskich w Tomaszowie Mazowieckim

W poniedziałek, 23 czerwca 2025 roku, w Tomaszowie Mazowieckim odbyły się uroczyste obchody Narodowego Dnia Powstań Śląskich. Organizatorami byli: Starosta Powiatu Tomaszowskiego Mariusz Węgrzynowski i Dowódca 25 Brygady Kawalerii Powietrznej gen. bryg. Tomasz Białas. Uroczystość rozpoczęła się mszą świętą odprawioną w Sanktuarium Świętego Antoniego w Tomaszowie Mazowieckim.

Po mszy uczestnicy przeszli pod obelisk „W hołdzie uczestnikom Powstań Narodowych”, gdzie delegacje złożyły kwiaty. W imieniu władz samorządowych Powiatu Tomaszowskiego kwiaty złożyła delegacja w  składzie: Mariusz Węgrzynowski – Starosta Powiatu Tomaszowskiego, Włodzimierz Justyna – Wicestarosta Powiatu, Elżbieta Łojszczyk, Teodora Sowik i Michał Czechowicz – członkowie Zarządu Powiatu Tomaszowskiego. 

„Szanowni Państwo, Narodowy Dzień Pamięci Powstańców Śląskich, tych wszystkich, którzy brali udział w pierwszym powstaniu śląskim, które wybuchło w roku 1919, w drugim powstaniu śląskim, które wybuchło rok później, czyli w roku 1920 i w trzecim powstaniu śląskim, które wybuchło w roku 1921. Wyjątkowi Polacy, którzy tuż po zakończeniu działań pierwszej wojny światowej w roku 1918 nie chcieli się zgodzić na te granice państwa polskiego, które były wstępnie ustalone. Walczyli po to, żeby Polska mogła sięgać dalej, żeby Polska mogła korzystać z tego przemysłu, który był w Katowicach, w Chorzowie i w tych wszystkich okolicznych miejscowościach. I to się udało. Oczywiście nie w całości, ale jednak odzyskaliśmy znaczącą część terytorium, które zostało włączone do II Rzeczpospolitej. Odzyskaliśmy to, co stanowiło kiedyś majątek Polski. Powstania zwycięskie, powstania, które pokazują, że trzeba walczyć o swoje, trzeba walczyć o polskość, trzeba walczyć o te wszystkie najważniejsze formuły, które wiążą się z państwowością. To uczynili Powstańcy Śląscy. I dzisiaj modliliśmy się w ich intencji w Sanktuarium Świętego Antoniego. Bardzo serdecznie dziękuję księdzu proboszczowi. Był obecny też proboszcz parafii Serca Jezusowego. Wspaniałe przeżycie, kiedy w wolnym kraju możemy modlić się za tych, którzy oddawali życie za naszą państwowość, za to, żebyśmy mogli mówić po polsku, żebyśmy mogli sami stanowić o sobie. To, co jest bardzo istotne, byli dzisiaj obecni z nami dyrektorzy tomaszowskich szkół, byli obecni nauczyciele, uczniowie, byli obecni przedstawiciele służb mundurowych, wojska, Policji, Straży Pożarnej. Oczywiście byli też obecni przedstawiciele Prezydenta Miasta Tomaszowa Mazowieckiego. Były także osoby, które chciały przyjść i indywidualnie oddać cześć tym wielkim Polakom, którzy zginęli w obronie polskości, zginęli po to, żeby Polska mogła dzisiaj sama stanowić o sobie. Bardzo serdecznie dziękuję wszystkim, którzy byli obecni - Pocztom Standardowym, ale oczywiście w sposób szczególny naszej tomaszowskiej młodzieży, która chce czcić polskich bohaterów, polskich patriotów, którzy przelewali krew za wolność naszej Ojczyzny.” – powiedział Mariusz Węgrzynowski – Starosta Powiatu Tomaszowskiego. 

Powstania Śląskie (1919–1921) to trzy zbrojne zrywy ludności polskiej zamieszkującej Górny Śląsk, które miały na celu przyłączenie tego przemysłowego regionu do odradzającej się po zaborach Rzeczypospolitej. Były odpowiedzią na działania niemieckie oraz niesprawiedliwe decyzje polityczne i plebiscytowe.

Pierwsze powstanie wybuchło w sierpniu 1919 roku, drugie – w sierpniu 1920, a trzecie i najważniejsze – w maju 1921 roku. To właśnie ono doprowadziło do częściowego przyłączenia Górnego Śląska do Polski. Bohaterstwo powstańców i ich determinacja są symbolem walki o wolność, polskość i suwerenność – wartości szczególnie bliskie mieszkańcom całej Polski.

Narodowy Dzień Powstań Śląskich został ustanowiony przez Sejm RP w 2022 roku jako święto państwowe, aby upamiętnić wkład powstańców w odzyskanie niepodległości oraz przywrócenie ziem śląskich do Polski. Obchodzone jest 20 czerwca – w rocznicę wkroczenia Wojska Polskiego na Górny Śląsk po III powstaniu.